Rundvee
Voeding
2 juni 2022

Slechte waterkwaliteit kost productie

Water is naast voer de belangrijkste component voor een goede melkproductie. Een koe neemt minder water op wanneer de waterkwaliteit of de waterbeschikbaarheid niet goed is.

Water speelt een belangrijke rol bij de stofwisseling. Het zorgt voor het transport van voedingsstoffen en is belangrijk voor het reguleren van de lichaamstemperatuur. Daarnaast is water een belangrijke factor voor een goede melkproductie. Melk bestaat voor maar liefst 88% uit water. Een hogere wateropname leidt tot een hogere drogestof-opname. Het resultaat: meer melk.

Verband water- en voeropname

Een koe heeft de gewoonte eerst te drinken en vervolgens te eten. Wanneer de waterkwaliteit of waterbeschikbaarheid niet goed is, neemt de koe minder water op. Hierdoor wordt er minder voer opgenomen, wat ten koste gaat van de melkproductie. In tabel 1 staat de waterbehoefte per diergroep.

Diergroep Vochtbehoefte liter/dag
Melkvee (10 kg melk/dag) 40-70
Melkvee (50 kg melk/dag) 100-200
Droogstaande koe 30-60
Jongvee (1-2 jaar) 15-25
Kalf (< 1 jaar) 5-15
Vleesstier 20-60

Tabel 1: Vochtbehoefte per dier per dag. (Bron: GD Dier). 

Normen waterkwaliteit

De wateropname is onder andere afhankelijk van de smakelijkheid van het water en wordt met name bepaald door het kiemgetal, de waterhardheid en het ijzergehalte. Ook de pH is belangrijk. Wanneer deze lager is dan 5,1 kan dat problemen geven met acidose (verzuring in het lichaam). Verontreiniging in de leiding of drinkbakken zorgt ook voor een verminderde opname. De waterkwaliteit wordt deels al bepaald bij de keuze van de bron (leiding-, bron-, hemel- of oppervlaktewater), type waterleiding en wel/geen waterzuiveringsinstallatie. In tabel 2 staan de normen voor de waterkwaliteit.

Parameter Norm
pH 5 tot 8
Ammonium (mg/liter) <2
Nitriet (mg/liter) <0,1
Nitraat (mg/liter) <100
Chloride (mg/liter) <250
Natrium (mg/liter) <800
IJzer (mg/liter) <0,5
Mangaan (mg/liter) <1
Sulfaat (mg/liter) <100
Hardheid (°D) >4 en <15
E. coli (kve/ml) <10
Totaal kiemgetal (kve/ml) <10.000

Tabel 2: Normen waterkwaliteit (Bron: GD Dier). 

Check waterkwaliteit

Een goede waterhygiëne is dus essentieel voor de wateropname, gezondheid en prestaties van melkkoeien. Je kunt gemakkelijk zelf een visuele analyse van het water doen. Maar er zijn ook veel aspecten die niet op het oog te zien zijn. Daarvoor kun je het beste een analyse van het water doen. Hoe uitgebreid een analyse is hangt af van het doel van de analyse.

Als je twijfelt over de waterkwaliteit bespreek dit dan met je specialist. Onze specialist kan dan samen met jou kijken welke stappen er genomen moeten worden.

Onze specialisten melkvee

Onze specialisten staan voor je klaar en komen graag een kijkje bij je nemen. Tijdens bedrijfsbegeleiding en stalbezoek nemen onze specialisten het rantsoen en de resultaten met je door en wordt er gekeken naar mogelijke verbeteringen.

Arjan Blom
Specialist rundvee
Foto Arjan Blom
Foto Arjan Blom
Contact met
Arjan Blom
Specialist rundvee
Coen van Sterkenburg
Specialist rundvee & schapen & ruwvoerteelt
Foto Coen van Sterkenburg
Foto Coen van Sterkenburg
Contact met
Coen van Sterkenburg
Specialist rundvee & schapen & ruwvoerteelt
Raijmond Krabbenborg
Specialist rundvee
Foto Raijmond Krabbenborg
Foto Raijmond Krabbenborg
Contact met
Raijmond Krabbenborg
Specialist rundvee
Vincent Leemreize
Specialist rundvee
Foto Vincent Leemreize
Foto Vincent Leemreize
Contact met
Vincent Leemreize
Specialist rundvee
Onze specialisten
Vincent